Oznaczenie: SN Forma zajęć: wykład Ostatnia weryfikacja: 2010 r. Czas trwania: 5 godz. Sala: 212

Blok przedmiotów: podstawowych

Jednostka realizująca: Wydział Inżynierii Materiałowej Politechniki Warszawskiej

I. Plan wykładu:

1. Wprowadzenie (0,5 godz.)

• wykorzystanie zjawisk zachodzących w badanym materiale oraz praw nimi rządzących do okrślenia właściwości lub stanu badanego materiału
• procedura skalowania urządzeń pomiarowych, materiały i procesy przyjmowane za wzorcowe
• blaski i cienie porównania wyników pomiarów danej wielkości fizycznej uzyskanych różnymi metodami

2. Zakres badań nieniszczących (0,5 godz.)

a) Zapotrzebowanie na badania nieniszczące i ich definicja

• wyróżniki badań nieniszczących
• kontrola jakości wyrobu w kolejnych etapach jego wytwarzania; od materiału do stanu końcowego
• diagnostyka produktu podczas jego eksploatacji
• rola badań nieniszczących w podnoszeniu niezawodności produktu

b) Nieniszczące metody badań

• podział metod uwzględniający zjawisko fizyczne leżące u podstaw danej metody
• metody aktywne i pasywne
• nieniszczące metody badań o stosunkowo ograniczonym zakresie zastosowań, jak metoda emisji akustycznej i metoda termografii opartej na detekcji promieniowania podczerwonego (ostatnia nie została dotychczas ujęta w europejskich normach badań nieniszczących)
• porównanie ze sobą odpowiednich charakterystyk badań nieniszczących i niszczących

3. Zastosowanie nieniszczących metod badań w poszczególnych etapach tworzenia wyrobu (3 godz.)

a) Badania nieniszczące a projektowanie wyrobu

• przyjęcie aksjomatu: "ie ma materiału bez defektów".
• przewidywanie stref krytycznych
• wybór odpowiednich nieniszczących metod badań i zaprojektowanie harmonogramu ich stosowania

b) Badania nieniszczące w procesie produkcyjnym

• korzyści i trudności wynikające z prowadzenia badań nieniszczących w trakcie procesów technologicznych
• wybór i dostosowanie szybkości systemu kontroli do szybkości danego procesu technologicznego
• programy kontroli jakości monitorujące wymiary, rozkład defektów, własności fizyczne danego wyrobu w wybranych punktach procesu jego wytwarzania

c) Rola badań nieniszczących w zapewnieniu dobrego stanu technicznego linii produkcyjnej lub konstrukcji typu samolot

• określenie i monitorowanie najsłabszego ogniwa
• powiązanie wyników badań nieniszczących z osiągnięciami w innych dyscyplinach , np. z osiągnięciami mechaniki pękania
• oszacowanie i wydłużanie czasu eksploatacji linii produkcyjnej lub innej złożonej konstrukcji

d) Inne aspekty stosowania nieniszczących metod badań

• zapobieganie katastrofom
• zapobieganie skażeniu środowiska
• odniesienie kosztów prowadzenia badań nieniszczących do kosztów strat wywołanych skażeniem środowiska.

4 Historia rozwoju nieniszczących metod badań (1 godz.)

a) Czynniki sprzyjające temu rozwojowi

• odkrycia w dziedzinie fizyki
• postęp inżynierii materiałowej; opracowanie nowych materiałów i nowych sposobów ich obróbki
• intensywny rozwój informatyki i jej zastosowanie w technikach pomiarowych, szczególnie w zapisie, gromadzeniu i przetwarzaniu danych

b) Nowe nieniszczące metody badań i oczekiwane kierunki rozwoju (informacyjnie)

5. Wyposażenie
Sala, w której będzie prowadzony wykład, powinna być wyposażona w komputer sprzężony z elektronicznym rzutnikiem tak, aby można było wyświetlić prezentację przygotowaną w "Power Point"-cie.

Zalecana literatura: Materiały wykładowe (w przyszłości skrypt)

Literatura uzupełniająca:

1. Z. Pawłowski , Badania nieniszczące, Warszawa (1984)
2. J. Deputat, Nieniszczące metody badania własności materiałów, Warszawa (1997)
3. Non-Destructive Testing, International Atomic Energy, Agency (1996)

II. Harmonogram zajęć: 5 godz. wykładów, w tym 45 minutowy. sprawdzian pisemny.

III. Harmonogram sprawdzianów i zadań domowych w trakcie trwania semestru:
Po zakończeniu wykładów przewidziano jeden sprawdzian. Zaliczenie sprawdzianu jest równoznaczne z zaliczeniem przedmiotu.

IV. Wymagane przygotowanie do zajęć: poza nastawieniem na uważne słuchanie wykładu, specjalne przygotowanie nie jest wymagane.

V. Regulamin zaliczenia przedmiotu:

1. Warunkiem zaliczenia przedmiotu jest zaliczenie sprawdzianu pisemnego po zakończeniu wykładów.
2. Na sprawdzian pisemny składają się pytania testowe. Uczestnicy odpowiadają na 20 pytań.

Dozwolone pomoce na sprawdzianie: wszystkie pozycje z wykazu "Literatury uzupełniającej" do wykładu